Bugun...



MATEMATİK TARİHİNİ DEĞİŞTİREN ANTİK TABLET

3700 Yıllık Babilden Kalma Kil Tablet Matematik Tarihini Değiştirdi

facebook-paylas
Güncelleme: 28-02-2020 16:20:13 Tarih: 27-02-2020 12:35

MATEMATİK TARİHİNİ DEĞİŞTİREN ANTİK TABLET

3 bin 700 yıl öncesine ait Babil kökenli bir kil tablet, dünyadaki en eski ve en doğru trigonometrik tablo olarak nitelendirildi. İlk olarak eski Yunan’da keşfedildiği düşünülen trigonometrinin aslında bin yıl daha eskiden Babilliler tarafından keşfedildiği ortaya çıktı. Tablet yeni şimdiye kadar bilinmeyen yeni bir trigonometri anlayışını da içeriyor.

Plimpton 322 olarak isimlendirilen tablet 1900’lü yıllarda güney Irak’ta bulundu. Ancak araştırmacılar tarafından tablet tam olarak çözülemedi.

Avusturalya’da bulunan New South Wales Üniversitesi’nden (UNSW)’den bir ekip tarafından tablet deşifre edildi. Tablette daha ilginç olan keşif ise trigonometrik değerleri hesaplayan Babillilerin bugünkü matematikçilere öğretebileceği bazı yeni şeylerin de tablette bulunmuş olması.

Tableti araştıran ekipten Daniel Mansfield, “Araştırmalarımız sonucunda Plimpton 322’nin açı ve üçgen olmayan oranlara dayalı yeni bir trigonometri kullanılarak dik açılı üçgenlerin şeklini açıkladığını keşfettik” ifadelerinde bulundu. Mansfield tabletteki çalışma için, “Şüphesiz dehayı gösteren büyüleyici bir matematik çalışması” açıklamasını yaptı.

Uzmanlar tarafından Plimpton 322’de bulunan tezde dik açılı bir üçgenin kenarlarını hesaplamak için trigonometri modellerine uyan sayıların seti olan Pisagor üçlülerinin bir listesini gösterdi. Bu konuya dair asıl tartışma, bu üçlülerin aslında neyle ilgili olduğuyla alakalı.

Babilliler matematikte bugün kullanılan 10 ya da ondalık sistem yerine 60 veya 60 cinsi sistemi kullandı. Bu saat işaretlerinde bulunan dakika işaretlerine benziyor.

Araştırmacılar tarafından Babil matematiksel modelleri uygulanarak, tabletin başlangıçta 6 sütun ve 38 sıra olacağını çözdüler. Aynı zamanın matematikçilerinin tabloda bulunan rakamları ortaya çıkarabilmek için Babil sisteminin nasıl kullanıldığı da tespit edildi. Tabletin saraylar, tapınaklar ve kanallar için hesaplamalar yapabilmek için kullanıldığı düşünülüyor.

apılan yeni çalışmanın doğru olması halinde M.Ö. 120 yılında yaşamış olan gökbilimci Hipparchus, trigonometrinin babası değil. Bulunan Babil tabletinin M.Ö. 1822 ile 1762 yılları arasına ait olduğu tespit edildi. Babillilerin bulduğu trigonometri sistemi daha kesin ve doğru bir sistem olarak tanımlanıyor. Bunun sebebinin ise alt kategori sisteminin ondalık sistemden daha kesin kesirlere sahip olması olarak gösteriliyor. Bu ise daha az yuvarlama yapılması ve daha ince hesaplanması anlamını taşıyor. Bu tablette bulunan sistemin tam olarak tespit edilmesinden sonra matematik ve matematikle çalışan bilgisayar gibi sistemlerde bir devrim meydana gelebileceği iddia ediliyor.

Kaynak: http://www.sciencealert.com/scientists-just-solved-a-maths-problem-on-this-3-700-year-old-clay-tablet




Bu haber 64 defa okunmuştur.


Etiketler :

FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER ARAŞTIRMA Haberleri

YAZARLAR

EN GÜVENDİĞİNİZ SİYASETÇİ KİM?


HABER ARA
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 26 15 3 8 59 28 53 +31
2 Başakşehir FK 26 15 3 8 50 25 53 +25
3 Galatasaray 26 14 4 8 44 20 50 +24
4 Sivasspor 26 14 5 7 47 29 49 +18
5 Beşiktaş 26 13 8 5 40 32 44 +8
6 Alanyaspor 26 12 7 7 44 25 43 +19
7 Fenerbahçe 26 11 8 7 46 34 40 +12
8 Göztepe 26 10 9 7 31 30 37 +1
9 Gaziantep FK 26 8 10 8 36 41 32 -5
10 Denizlispor 26 8 11 7 26 34 31 -8
11 Antalyaspor 26 7 10 9 29 43 30 -14
12 Gençlerbirliği 26 7 12 7 33 44 28 -11
13 Kasımpaşa 26 7 14 5 38 50 26 -12
14 Konyaspor 26 5 10 11 21 33 26 -12
15 Yeni Malatyaspor 26 6 13 7 38 40 25 -2
16 Çaykur Rizespor 26 7 15 4 26 44 25 -18
17 MKE Ankaragücü 26 5 13 8 23 45 23 -22
18 Kayserispor 26 5 14 7 28 62 22 -34
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 28 15 5 8 38 23 53 +15
2 BB Erzurumspor 28 13 7 8 30 22 47 +8
3 Bursaspor 28 14 7 7 43 35 46 +8
4 Adana Demirspor 28 12 7 9 55 35 45 +20
5 Akhisarspor 28 12 7 9 36 31 45 +5
6 Fatih Karagümrük 28 11 7 10 40 34 43 +6
7 Altay 28 11 7 10 36 30 43 +6
8 Ümraniyespor 28 11 10 7 39 39 40 0
9 Giresunspor 27 10 9 8 30 33 38 -3
10 Keçiörengücü 28 8 9 11 21 22 35 -1
11 Balıkesirspor 28 8 9 11 30 33 35 -3
12 Menemenspor 28 9 11 8 32 38 35 -6
13 İstanbulspor 27 7 8 12 38 34 33 +4
14 Altınordu 28 7 11 10 32 39 31 -7
15 Boluspor 28 4 11 13 24 36 25 -12
16 Osmanlıspor FK 28 6 13 9 32 42 24 -10
17 Adanaspor 28 3 14 11 26 42 20 -16
18 Eskişehirspor 28 7 16 5 32 46 17 -14
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/04/2020 Başakşehir FK vs Galatasaray
 12/04/2020 Beşiktaş vs Konyaspor
 12/04/2020 Çaykur Rizespor vs Denizlispor
 12/04/2020 Fenerbahçe vs Yeni Malatyaspor
 12/04/2020 Gaziantep FK vs Antalyaspor
 12/04/2020 Gençlerbirliği vs Kasımpaşa
 12/04/2020 Göztepe vs Alanyaspor
 12/04/2020 Sivasspor vs Kayserispor
 12/04/2020 Trabzonspor vs MKE Ankaragücü
 12/04/2020 Başakşehir FK - Galatasaray Galatasaray ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Galatasaray yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/03/2020 Eskişehirspor 1 - 4 Adana Demirspor
 16/03/2020 Altınordu 1 - 1 Balıkesirspor
 15/03/2020 Osmanlıspor FK 1 - 1 Giresunspor
 15/03/2020 Akhisarspor 0 - 0 BB Erzurumspor
 15/03/2020 Adanaspor 1 - 1 Keçiörengücü
 15/03/2020 Menemenspor 2 - 2 İstanbulspor
 15/03/2020 Hatayspor 2 - 0 Ümraniyespor
 14/03/2020 Bursaspor 1 - 1 Boluspor
 14/03/2020 Fatih Karagümrük 2 - 2 Altay
 12/04/2020 Ümraniyespor - Eskişehirspor Eskişehirspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Ümraniyespor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 22/03/2020 Elazığspor 0 - 0 Ankara Demirspor
 18/03/2020 Van Spor 2 - 1 Ergene Velimeşe
 15/03/2020 Bodrumspor 0 - 1 Bandırmaspor
 15/03/2020 Kardemir Karabükspor 0 - 1 Niğde Anadolu FK
 15/03/2020 Ergene Velimeşe 0 - 3 Tuzlaspor
 15/03/2020 Van Spor 0 - 1 Sakaryaspor
 15/03/2020 Sivas Belediyespor 0 - 3 Kastamonuspor
 15/03/2020 Kahramanmaraşspor 0 - 1 Kırşehir Belediyespor
 15/03/2020 Uşak Spor 3 - 0 Elazığspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Artvin Hopaspor 0 - 1 Sultanbeyli Bld.
 18/03/2020 Yomraspor 1 - 0 Serik Belediyespor
 15/03/2020 Kızılcabölükspor 1 - 0 Erzin Spor
 15/03/2020 Manisaspor 0 - 4 68 Aksaray Belediyespor
 15/03/2020 Serik Belediyespor 0 - 0 Düzcespor
 15/03/2020 Sultanbeyli Bld. 2 - 2 Silivrispor
 15/03/2020 Çatalcaspor 1 - 1 24Erzincanspor
 15/03/2020 Tokatspor 1 - 2 1928 Bucaspor
 15/03/2020 Artvin Hopaspor 2 - 1 Çankaya FK
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
286 Okunma
202 Okunma
166 Okunma
164 Okunma
114 Okunma
102 Okunma
102 Okunma
94 Okunma
91 Okunma
88 Okunma
83 Okunma
79 Okunma
73 Okunma
70 Okunma
69 Okunma
66 Okunma
66 Okunma
62 Okunma
59 Okunma
58 Okunma
57 Okunma
57 Okunma
56 Okunma
55 Okunma
54 Okunma
54 Okunma
53 Okunma
53 Okunma
53 Okunma
52 Okunma
52 Okunma
2234 Okunma
820 Okunma
482 Okunma
458 Okunma
438 Okunma
430 Okunma
407 Okunma
401 Okunma
396 Okunma
378 Okunma
328 Okunma
299 Okunma
288 Okunma
286 Okunma
285 Okunma
276 Okunma
272 Okunma
261 Okunma
251 Okunma
241 Okunma
235 Okunma
230 Okunma
229 Okunma
219 Okunma
202 Okunma
196 Okunma
184 Okunma
175 Okunma
166 Okunma
166 Okunma
164 Okunma
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
YUKARI YUKARI