Bugun...



KORONAVİRÜS VE PANİK ALIŞVERİŞİ PSİKOLOJİSİ

Haberler elbette korkuya kapılmamıza ve hatta panik duygusu içine girmemize yol açmaktadır. İşte endişelerin en üst düzeylere çıktığı bu ortamda koronavirüs tehdidine karşı psikolojik bir öneri almak kadar iyi bir ilaç bulunmamaktadır.

facebook-paylas
Güncelleme: 23-03-2020 17:30:55 Tarih: 22-03-2020 20:44

KORONAVİRÜS VE PANİK ALIŞVERİŞİ PSİKOLOJİSİ

Koronavirüs Tehdidine Karşı Psikolojik Önlem

 Mart 21, 2020

Asılsız haber, panik ve güvensizlik, koronavirüs salgını ile ilgili karşı karşıya kaldığımız en kötü düşmanlardır. Bu bağlamda, kendimizi bu durumla başa çıkmak için yeterli derecede psikolojik tavsiyelerle aşılamamız gerekir. Bu tavsiyelerin neler olabileceğini yazımızda bulabilirsiniz.

 

Bugün içinde bulunduğumuz ortamda, korkudan daha tehlikeli bir virüsün bulunmadığını biliyoruz. Haberlerin hangi hızla yayıldığını görmek için sosyal medya hesaplarımıza hızlıca göz atmamız yeterli olacaktır. Bu tür haberler elbette korkuya kapılmamıza ve hatta panik duygusu içine girmemize yol açmaktadır. İşte endişelerin en üst düzeylere çıktığı bu ortamda koronavirüs tehdidine karşı psikolojik bir öneri almak kadar iyi bir ilaç bulunmamaktadır.

Amerikan Psikoloji Birliği (American Psychological Association – APA) ve benzer organizasyonlar, hastalığın kendisinden bile daha tehlikeli diğer bir salgın haline gelen, herkes tarafından konuşulan ve artık toplumun kanıksadığı şu durumun altını çizmektedirler: koronavirüs konusundaki endişeler.

Son günlerde maske ve dezenfektan satışlarında adeta patlama yaşanmaktadır. Biri yakınımızda hapşırdığında hemen korkuya kapılmaya başladık. Hatta tüm bunların da ötesinde yaşam alışkanlıklarımızı bile değiştiriyoruz. Örnek olarak pek çok insan, uçağa binmeden önce artık iki kez düşünüyor.

Koronavirüs salgını nedeniyle ortaya çıkan bu durum nedeniyle artık sınırları zorluyor muyuz? Belki. Bu bağlamda korku içinde korku yaşadığımızı söylemek abartılı mı olacaktır? Hayır, abartılı değil.

Yeni bir virüs ortaya çıktığında korkmak ve endişeye kapılmak son derece mantıklı ve anlaşılabilir bir durumdur. Ancak korku duygusunun her zaman için uyanık ve tetikte kalmak için kullanılması, yani adeta bir alarm sistemi gibi çalışmaması gerekir. Korku, mantıklı bir biçimde reaksiyon göstermemize yardımcı olmalı, panik havası içine girmemize ya da irrasyonel davranmamıza neden olmamalıdır. İşte ancak bu şekilde her türlü zorluğa karşı en sağlam bir biçimde durabilir ve bu zorluklara en iyi halimizle yüzleşme şansı bulabiliriz.

Bunu başarmak için, şu an yaşadığımız soruna doğru bir biçimde reaksiyon gösterebilmenin çok özel bazı ipuçlarını dikkate almaktan geçtiğini de bilmemiz gerekir. Şimdi konunun detaylarına girelim.

Koronavirüs Konusunda 3 Psikolojik Tavsiye

Kimileri COVID-19’un Pandora’nın Kutusundan çıkan son virüs olduğunu söylemektedir. Bu inanışta haklılık payı olabilir ancak aynı zamanda Zeus’un Haphaistos’a yapmasını buyurduğu efsanevi kutunun içindekilerden birinin de umut olduğunu unutmamak gerekir.

Sağlık sisteminin ve kuruluşlarının bu tür krizlere üst seviyede hazırlıklar yaptıklarının bilincinde olmak önemlidir. Bunun dışında, on yıllardır SARS ya da MERS gibi çok sayıda ciddi salgın hastalıklarla zaten mücadele ettiğimizi de unutmamalıyız.

Amerikan Psikoloji Birliği (APA) üyesi ve risk algısı ile davranış bilimi konusunda uzman Baruch Fischhoff gibi akademisyenler, bu tür durumlarda insanların en iyiyi ortaya koymaları gerektiğine işaret etmektedirler.

Fischhoff’un kendi kelimeleriyle; “kriz durumlarında insanlar kenetlenmeli, birbirlerine destek olmalı ve cesaretle hareket etmelidirler. Eğer panik yaparsak, koordineli ve uyumlu bir biçimde hareket etme şansını da kaybetmiş oluruz.” Bu yüzden, şimdi koronavirüs konusunda ne gibi psikolojik tavsiyelerin bulunduğuna bir göz atalım.

1. Aşırı Bilgi Aşırı Endişeye Yol Açar: Koronavirüs Konusuyla İlgilendiğimiz Zaman Dilimini Düzenleyelim

İçimizdeki korkuyu harekete geçiren çeşitli görseller vardır. Ancak bu korku herhangi bir korku değildir. Eski kuşaklardan bize kadar ulaşmış olan ve “salgın”, “enfeksiyon”, “virüs” vb. kelimelerin yol açtığı korkudan bahsediyoruz. Aynı şekilde kendilerini tamamen saran koruyucu kıyafetler giymiş doktorları ve maske takan insanların görüntülerini gördüğümüzde de hemen alarm durumuna geçeriz.

Eğer bu ciddi uyarıcılara bir de konuyla ilgili aşırı derecede bilgi eklersek, bir noktada hissettiğimiz korkunun mantık sınırları dışına taşması son derece doğal bir sonuç olacaktır. Günümüzde çok fazla bilgiye maruz kaldığımız ve bu bilgilere sadece saniyeler içinde ulaşma imkanımızın bulunduğu bir gerçektir. Yani “koronavirüs” kelimesini duymak ya da görmek için sadece televizyonun ya da radyonun düğmesine dokunmamız yeterli olacaktır.

Öneri: Bu konuyla ilgilendiğimiz ve gelişmeleri takip ettiğimiz süreyi düzenleyelim. Normal bir hayat sürerken, koronavirüs konusundaki haberlerin sürekli fakat rahatsız etmeyecek bir biçimde adeta yörüngede kalmasını sağlayalım. Mümkün olduğunca resmi kaynaklara ulaşalım, asılsız ve yalan haberlerden uzak durmaya çalışalım. Bunlara ek olarak, aşırı derecede endişe içine düşersek, en çok ilgimizi çeken, rahatlamamızı sağlayan ve ilgimizi dağıtan aktivitelere ağırlık vermeye çalışalım.

2. Dezenformasyon En Kötü Virüstür: Yalan Haberlere Karşı Kendinizi Koruyun

Koronavirüs tehdidi karşısında dikkate almamız gereken diğer bir psikolojik tavsiye yalan haberlerle ilgilidir. Dezenformasyon olarak adlandırdığımız yanlış veya doğruluğu bulunmayan ve kasıtlı olarak yayılan bilgilerden daha ölümcül bir virüs yoktur. Bu bilgiler, neredeyse bir düğmeye basma hızında yayılan haberlerle insanları birden panik havasına sokar.

Örnek olarak son günlerde, tuzlu suyun COVID-19 virüsünün yayılmasını engellediğini bile iddia eden haberler dolaşmaktadır. Wuhan’ın caddelerinde gruplar halinde yerlerde yatan ve ölü olduğuna inanmamıza neden olan manipüle edilmiş insan fotoğraflarını internette bulmak mümkündür. Hatta yeni tip bu koronavirüsün patentinin Bill Gates’e ait olduğunu iddia edenler dahi bulunmaktadır.

Bunlara ek olarak, ölüm vak’alarının aslında bize söylenenden çok daha fazla olduğuna dair azımsanmayacak kadar çok sayıda komplo teorisinin bulunduğunu da eklememiz gerekir. Ayrıca virüsün ABD ya da Rusya tarafından ekonomiyi istikrarsız hale getirmek için bilinçli bir biçimde çıkarıldığı da yaygın iddialar arasında bulunmaktadır.

Öneri: Şu basit kuralı aklımızdan hiç çıkarmayalım: Günümüzde edindiğimiz haberlerin yaklaşık olarak %40’ı yalan ya da yanlış haberdir. Bu tür kriz durumlarında gerçek haber en etkili ilaç niteliği taşımaktadır. Bu bağlamda, daha temkinli hareket etmek ve okuduğumuz her bilgide ileriyi gören bir yaklaşım benimsemek doğru olacaktır. Bu yüzden, Dünya Sağlık Örgütü gibi herhangi bir şüpheye yer bırakmayacak ciddi kaynaklardan bilgi edinmeye çalışalım.

3. Sakin Kalmak En Önemli İhtiyaçtır: Dikkatli Olalım Fakat Alarm Durumuna Geçmeyelim

Virüs karşısında panik olmak yerine sakin kalmak gerekir. Korku ve tedirginlik duygularının yaygın olduğu bu tür kriz dönemlerinde dikkatli ve uyanık olmak, fakat alarm durumuna geçmemek son derece önemlidir. Peki bunun anlamı nedir? İnsanların psikolojik olarak daha sakin kaldıkları ortamlarda çok daha doğru ve mantıklı hareket ettikleri bir gerçektir. Elbette bunu tavsiye ederken, konuyla ilgili haberlere tamamen duyarsız kalarak hiçbir şey olmamış gibi davranmaktan bahsetmiyoruz.

Burada altını çizmek istediğimiz nokta, irrasyonel ve mantık çerçevesi dışına taşan ve bize hiçbir faydası dokunmayacak anlamsız hareketler yapmamıza yol açacak bir korkuya kapılmaksızın olup bitenleri dikkatle takip etmenin gerekli olduğudur.

Öneri: Koronavirüs tehdidine karşı en temel psikolojik ipuçlarından biri hayatı normal bir biçimde sürdürmeye devam etmektir. Yani günlük rutinler bizim en büyük yardımcımız olacaktır. Bununla birlikte krizde son durumun ne olduğu ve salgının hangi boyutlarda sürdüğü ile ilgili gerekli bilgileri de gün içinde uygun zamanlarda almak gerekir. Uzmanlar tarafından verilecek tavsiyelere açık olmalı ve onların verdikleri bilgiler doğrultusunda hareket etmeliyiz.

Sonuç olarak, COVID-19 virüsü hakkında ortaya çıkan gerekli her detaydan haberdar olmamız önemli bir ihtiyaçtır. Yeni bir virüsle karşı karşıyayız ve bu tür bir tehdit, sağlık kuruluşlarının bu virüsün nasıl davrandığını her saniye analiz etmelerini gerektiren bir durumdur.

Kendi açımızdan baktığımızda yapmamız gereken çok basit şeyler, günlük yaşam rutinlerimize devam etmek, temel temizlik ve hijyen kurallarını yerine getirmek ve yetkililer tarafından yapılan uyarıları takip etmek olmalıdır.

Konuyu kapatırken, Dr. Baruch Fischhoff’un şu sözlerini yeniden hatırlayalım: Her kriz, ancak paniğe kapılmadan, birlikte ve koordineli bir biçimde hareket edilerek çözülebilir. O halde hepimiz bu değerli tavsiyeye kulak verelim.

 

aklinizikesfedin




Bu haber 58 defa okunmuştur.


Etiketler :

FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER ARAŞTIRMA Haberleri

YAZARLAR

EN GÜVENDİĞİNİZ SİYASETÇİ KİM?


HABER ARA
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 26 15 3 8 59 28 53 +31
2 Başakşehir FK 26 15 3 8 50 25 53 +25
3 Galatasaray 26 14 4 8 44 20 50 +24
4 Sivasspor 26 14 5 7 47 29 49 +18
5 Beşiktaş 26 13 8 5 40 32 44 +8
6 Alanyaspor 26 12 7 7 44 25 43 +19
7 Fenerbahçe 26 11 8 7 46 34 40 +12
8 Göztepe 26 10 9 7 31 30 37 +1
9 Gaziantep FK 26 8 10 8 36 41 32 -5
10 Denizlispor 26 8 11 7 26 34 31 -8
11 Antalyaspor 26 7 10 9 29 43 30 -14
12 Gençlerbirliği 26 7 12 7 33 44 28 -11
13 Kasımpaşa 26 7 14 5 38 50 26 -12
14 Konyaspor 26 5 10 11 21 33 26 -12
15 Yeni Malatyaspor 26 6 13 7 38 40 25 -2
16 Çaykur Rizespor 26 7 15 4 26 44 25 -18
17 MKE Ankaragücü 26 5 13 8 23 45 23 -22
18 Kayserispor 26 5 14 7 28 62 22 -34
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 28 15 5 8 38 23 53 +15
2 BB Erzurumspor 28 13 7 8 30 22 47 +8
3 Bursaspor 28 14 7 7 43 35 46 +8
4 Adana Demirspor 28 12 7 9 55 35 45 +20
5 Akhisarspor 28 12 7 9 36 31 45 +5
6 Fatih Karagümrük 28 11 7 10 40 34 43 +6
7 Altay 28 11 7 10 36 30 43 +6
8 Ümraniyespor 28 11 10 7 39 39 40 0
9 Giresunspor 27 10 9 8 30 33 38 -3
10 Keçiörengücü 28 8 9 11 21 22 35 -1
11 Balıkesirspor 28 8 9 11 30 33 35 -3
12 Menemenspor 28 9 11 8 32 38 35 -6
13 İstanbulspor 27 7 8 12 38 34 33 +4
14 Altınordu 28 7 11 10 32 39 31 -7
15 Boluspor 28 4 11 13 24 36 25 -12
16 Osmanlıspor FK 28 6 13 9 32 42 24 -10
17 Adanaspor 28 3 14 11 26 42 20 -16
18 Eskişehirspor 28 7 16 5 32 46 17 -14
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/04/2020 Başakşehir FK vs Galatasaray
 12/04/2020 Beşiktaş vs Konyaspor
 12/04/2020 Çaykur Rizespor vs Denizlispor
 12/04/2020 Fenerbahçe vs Yeni Malatyaspor
 12/04/2020 Gaziantep FK vs Antalyaspor
 12/04/2020 Gençlerbirliği vs Kasımpaşa
 12/04/2020 Göztepe vs Alanyaspor
 12/04/2020 Sivasspor vs Kayserispor
 12/04/2020 Trabzonspor vs MKE Ankaragücü
 12/04/2020 Başakşehir FK - Galatasaray Galatasaray ligdeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Galatasaray yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/03/2020 Eskişehirspor 1 - 4 Adana Demirspor
 16/03/2020 Altınordu 1 - 1 Balıkesirspor
 15/03/2020 Osmanlıspor FK 1 - 1 Giresunspor
 15/03/2020 Akhisarspor 0 - 0 BB Erzurumspor
 15/03/2020 Adanaspor 1 - 1 Keçiörengücü
 15/03/2020 Menemenspor 2 - 2 İstanbulspor
 15/03/2020 Hatayspor 2 - 0 Ümraniyespor
 14/03/2020 Bursaspor 1 - 1 Boluspor
 14/03/2020 Fatih Karagümrük 2 - 2 Altay
 12/04/2020 Ümraniyespor - Eskişehirspor Eskişehirspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Ümraniyespor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 22/03/2020 Elazığspor 0 - 0 Ankara Demirspor
 18/03/2020 Van Spor 2 - 1 Ergene Velimeşe
 15/03/2020 Bodrumspor 0 - 1 Bandırmaspor
 15/03/2020 Kardemir Karabükspor 0 - 1 Niğde Anadolu FK
 15/03/2020 Ergene Velimeşe 0 - 3 Tuzlaspor
 15/03/2020 Van Spor 0 - 1 Sakaryaspor
 15/03/2020 Sivas Belediyespor 0 - 3 Kastamonuspor
 15/03/2020 Kahramanmaraşspor 0 - 1 Kırşehir Belediyespor
 15/03/2020 Uşak Spor 3 - 0 Elazığspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Artvin Hopaspor 0 - 1 Sultanbeyli Bld.
 18/03/2020 Yomraspor 1 - 0 Serik Belediyespor
 15/03/2020 Kızılcabölükspor 1 - 0 Erzin Spor
 15/03/2020 Manisaspor 0 - 4 68 Aksaray Belediyespor
 15/03/2020 Serik Belediyespor 0 - 0 Düzcespor
 15/03/2020 Sultanbeyli Bld. 2 - 2 Silivrispor
 15/03/2020 Çatalcaspor 1 - 1 24Erzincanspor
 15/03/2020 Tokatspor 1 - 2 1928 Bucaspor
 15/03/2020 Artvin Hopaspor 2 - 1 Çankaya FK
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
306 Okunma
203 Okunma
182 Okunma
165 Okunma
124 Okunma
114 Okunma
103 Okunma
103 Okunma
94 Okunma
87 Okunma
84 Okunma
83 Okunma
77 Okunma
73 Okunma
70 Okunma
66 Okunma
64 Okunma
62 Okunma
62 Okunma
60 Okunma
59 Okunma
59 Okunma
57 Okunma
57 Okunma
57 Okunma
56 Okunma
56 Okunma
56 Okunma
54 Okunma
54 Okunma
54 Okunma
2239 Okunma
832 Okunma
483 Okunma
463 Okunma
442 Okunma
432 Okunma
402 Okunma
397 Okunma
387 Okunma
329 Okunma
313 Okunma
306 Okunma
301 Okunma
289 Okunma
278 Okunma
272 Okunma
272 Okunma
251 Okunma
247 Okunma
236 Okunma
230 Okunma
229 Okunma
220 Okunma
203 Okunma
197 Okunma
184 Okunma
182 Okunma
176 Okunma
167 Okunma
165 Okunma
164 Okunma
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
YUKARI YUKARI