Bugun...



BİLİME GÖRE OLUMSUZLUK ÖNYARGISI

Biz insanlar, olumsuzluk önyargısı tarafından yönetiliriz. Bunun nedeni, övgüden ziyade yergi dolayısıyla daha fazla etkilenmek gibi bir eğilimimizin olmasıdır. Doğrusu, kötü haberler bizleri iyi haberlerden daha fazla etkiler ve hatta hafızamızdaki negatif anıları pozitif olanlardan daha fazla vurgularız. Bu bize neden olur?

facebook-paylas
Tarih: 27-04-2020 22:28

BİLİME GÖRE OLUMSUZLUK ÖNYARGISI

 
Olumsuzluk önyargısı insanların iyi olan şeyler üzerine düşünmek yerine iyi olmayan şeyler hakkında düşünme eğilimine verilen addır. Bundan dolayı hoş ve pozitif anılarımız saçma, nahoş olaylar tarafından gölgelenir. Bugün üzerinde konuşacağımız konu, negatif olan her şeye verdiğimiz değer.
 
Olumsuzluk önyargısı travmatik olaylar ve negatif deneyimlerin neden bizimle birlikte daha uzun süreler boyunca kaldığını ve neden bizi pozitif anılardan fazla etkilediğini açıklar. Bu az çok nahoş olan deneyimler, düşüncelerimizde daha yoğun hale gelmeye meyilliymiş gibi görünmektedir. Hadi bu konuya daha derinlemesine bakalım.
 
Olumsuzluk Önyargısı: Evrimsel Temeller
 
Birçok durumda kötü haberler iyi haberlerden daha fazla etkiye neden olur. Ve, basit eleştiriler bile bizleri iltifatlardan fazla etkiler.
 
Buda’nın Beyni (Buddha’s Brain) kitabında nörobilimci Rick Hanson bu olumsuzluk önyargısının evrimsel doğasının temelleri hakkında birçok diğer araştırmacı tarafından da desteklenen bir açıklama sunar.
 
Hanson’a göre olumsuzluk önyargısı atalarımızın yüksek risk durumlarında zeki kararlar vermeyi öğrenmesine neden olmuş bir evrimsel sonuç. Bu tip kararlar atalarımızın bir sonraki jenerasyonun varlığını garantileyecek kadar uzun bir süre hayatta kalmalarına yardımcı olan kararlardı. Konu bir ölüm kalım meselesiydi.
 
Bundan dolayı, tehlikeli olması olası olaylar ile uyum gösterecek şekilde yaşayan bireylerin hayatta kalma ihtimali daha yüksekti. Zaman içerisinde beynin yapısı, pozitif bilgilerden ziyade negatif bilgilere daha fazla dikkat edecek şekilde, son derece yavaş bir halde adapte oldu.
 
Farklı araştırmalar olumsuzluk önyargısı geliştirdiğimiz zamanın erken çocukluk dönemi olduğu konusunda hemfikirmiş gibi görünüyor. Yaşamın birinci yılı civarında, bebeklerin dikkati pozitif yüz ifadelerinden çekilip negatif uyaranlar üzerine daha fazla odaklanmaya başlıyor.
 
“Biri bana “hayır,” dediğinde bu o şeyi yapamayacağım anlamına gelmez, basitçe o şeyi onlarla yapamayacağım anlamına gelir.”
 
– Karen E. Quinones Miller
 
Biyolojik Temeller
Psikolog John Cacioppo’nun olumsuzluk önyargısının sinirsel işlenmesi hakkında yaptığı çalışmalarda beynin duyusal, bilişsel ve negatif motor uyaranlara tepkisi pozitif olaylara kıyasla çok daha büyük bir aktivasyona neden olur. Bu özellikle de serebral korteks için geçerlidir.
 
Yukarıdaki şeylerin bir sonucu olarak olumsuzluk önyargısı bizleri etrafımızdaki negatif şeyler üzerinde odaklanmaya zorlar. Bu durum karar verirken dahi bu şekildedir.
 
Ayrıca bir görevi bitirirken sahip olduğumuz motivasyonu da büyük ölçüde etkiliyor gibi görünmektedir. Pozitif bir teşvik sağlayacak bir görevden çok negatif bir deneyimden kaçınmanın bizleri daha fazla motive etmesi ilginçtir.
 
Evrimsel yaklaşım bunun hedeflemiş olduğumuz bir yaklaşım olduğunu ve negatif durumlar dolayısıyla ortaya çıkan hasardan kaçınmak ile ilgili olduğunu savunur. Bunun basitçe beynimizin bizi güvende ve korunaklı tutmaya çalışmak için kullandığı bir yol olduğunu söyler.
 
Olumsuzluk Önyargısı Hayatlarımızı Nasıl Etkiler?
Olumsuzluk önyargısı insanların hayatta kalmasına yardım etmiş gibi görünse de gerçek şudur ki günlük hayatımızda son derece istenmeyen etkilere neden olur. Bu etkilerin en azından farkında olmamız gerekir.
 
Karar verişimizi ve almaya gönüllü olduğumuz riskleri etkilemesinin yanında, bu önyargı diğer insanları algılayışımız üzerinde de büyük bir etkiye sahiptir. Çünkü bizleri samimi ilişkilerimizde diğer insanlardan en kötüsünü beklemeye ve onlar hakkında en kötüsünü düşünmeye itebilir.
 
Eğer Negatifseler Yalan Haberlere İnanırız
 
Olumsuzluk önyargısı, bizi pozitif olanlardansa negatif haberlere daha fazla itibar vermeye eğilimli hale getirdiği için farklı sonuçlara da sebep olabilir. Bu tip haberler bizi daha fazla çekmek ile kalmaz, ancak bu haberlere daha fazla geçerlilik atfederiz. Bu haberler yalan olma ihtimaline sahip olsa bile bu durum geçerlidir.
 
Bu durum değerlerimizi ve ideolojilerimizi de etkiler. Ve, muğlak uyaranlar ve tehdit edici olarak değerlendirdiğimiz değişikliklerin karşısında geleneklere ve güvenliğe tutunma eğilimimizle de yakından ilgili gibi görünmektedir.
 
Gördüğünüz üzere, çoğu durumda olumsuzluk önyargısına düşme eğiliminiz hakkında düşünmeniz iyi olabilir. Bunun varlığını hesaba katın, özellikle de daha iyi kararlar vermek istiyorsanız.
 
 
aklinizikesfedin



Bu haber 117 defa okunmuştur.


Etiketler :

FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER ARAŞTIRMA Haberleri

YAZARLAR

EN GÜVENDİĞİNİZ SİYASETÇİ KİM?


HABER ARA
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 26 15 3 8 59 28 53 +31
2 Başakşehir FK 26 15 3 8 50 25 53 +25
3 Galatasaray 26 14 4 8 44 20 50 +24
4 Sivasspor 26 14 5 7 47 29 49 +18
5 Beşiktaş 26 13 8 5 40 32 44 +8
6 Alanyaspor 26 12 7 7 44 25 43 +19
7 Fenerbahçe 26 11 8 7 46 34 40 +12
8 Göztepe 26 10 9 7 31 30 37 +1
9 Gaziantep FK 26 8 10 8 36 41 32 -5
10 Denizlispor 26 8 11 7 26 34 31 -8
11 Antalyaspor 26 7 10 9 29 43 30 -14
12 Gençlerbirliği 26 7 12 7 33 44 28 -11
13 Kasımpaşa 26 7 14 5 38 50 26 -12
14 Konyaspor 26 5 10 11 21 33 26 -12
15 Yeni Malatyaspor 26 6 13 7 38 40 25 -2
16 Çaykur Rizespor 26 7 15 4 26 44 25 -18
17 MKE Ankaragücü 26 5 13 8 23 45 23 -22
18 Kayserispor 26 5 14 7 28 62 22 -34
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 28 15 5 8 38 23 53 +15
2 BB Erzurumspor 28 13 7 8 30 22 47 +8
3 Bursaspor 28 14 7 7 43 35 46 +8
4 Adana Demirspor 28 12 7 9 55 35 45 +20
5 Akhisarspor 28 12 7 9 36 31 45 +5
6 Fatih Karagümrük 28 11 7 10 40 34 43 +6
7 Altay 28 11 7 10 36 30 43 +6
8 Ümraniyespor 28 11 10 7 39 39 40 0
9 Giresunspor 27 10 9 8 30 33 38 -3
10 Keçiörengücü 28 8 9 11 21 22 35 -1
11 Balıkesirspor 28 8 9 11 30 33 35 -3
12 Menemenspor 28 9 11 8 32 38 35 -6
13 İstanbulspor 27 7 8 12 38 34 33 +4
14 Altınordu 28 7 11 10 32 39 31 -7
15 Boluspor 28 4 11 13 24 36 25 -12
16 Osmanlıspor FK 28 6 13 9 32 42 24 -10
17 Adanaspor 28 3 14 11 26 42 20 -16
18 Eskişehirspor 28 7 16 5 32 46 17 -14
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/06/2020 Başakşehir FK vs Alanyaspor
 12/06/2020 Beşiktaş vs Antalyaspor
 12/06/2020 Çaykur Rizespor vs Galatasaray
 12/06/2020 Fenerbahçe vs Kayserispor
 12/06/2020 Gaziantep FK vs MKE Ankaragücü
 12/06/2020 Gençlerbirliği vs Konyaspor
 12/06/2020 Göztepe vs Trabzonspor
 12/06/2020 Sivasspor vs Denizlispor
 12/06/2020 Yeni Malatyaspor vs Kasımpaşa
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/06/2020 Giresunspor vs İstanbulspor
 19/06/2020 Adana Demirspor vs Osmanlıspor FK
 19/06/2020 Altay vs Akhisarspor
 19/06/2020 Balıkesirspor vs Menemenspor
 19/06/2020 BB Erzurumspor vs Eskişehirspor
 19/06/2020 Boluspor vs Altınordu
 19/06/2020 Giresunspor vs Adanaspor
 19/06/2020 İstanbulspor vs Hatayspor
 19/06/2020 Keçiörengücü vs Bursaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Bandırmaspor vs Kahramanmaraşspor
 18/07/2020 Bayburt Özel İdare Spor vs Sivas Belediyespor
 18/07/2020 Eyüpspor vs Van Spor
 18/07/2020 Kastamonuspor vs Etimesgut Belediyespor
 18/07/2020 Kırşehir Belediyespor vs Ergene Velimeşe
 18/07/2020 Niğde Anadolu FK vs Bodrumspor
 18/07/2020 Sakaryaspor vs Kardemir Karabükspor
 18/07/2020 Tuzlaspor vs Uşak Spor
 25/07/2020 Ankara Demirspor vs Tuzlaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Çankaya FK vs Tokatspor
 18/07/2020 Düzcespor vs Manisaspor
 18/07/2020 Erzin Spor vs Artvin Hopaspor
 18/07/2020 Karaköprü Belediyespor vs Serik Belediyespor
 18/07/2020 Silivrispor vs 52 Orduspor FK
 18/07/2020 Şile Yıldızspor vs Kızılcabölükspor
 18/07/2020 1928 Bucaspor vs Sultanbeyli Bld.
 18/07/2020 24Erzincanspor vs Yomraspor
 18/07/2020 68 Aksaray Belediyespor vs Çatalcaspor
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
641 Okunma
236 Okunma
205 Okunma
199 Okunma
193 Okunma
187 Okunma
186 Okunma
180 Okunma
154 Okunma
142 Okunma
141 Okunma
141 Okunma
131 Okunma
123 Okunma
123 Okunma
122 Okunma
119 Okunma
118 Okunma
118 Okunma
118 Okunma
113 Okunma
112 Okunma
111 Okunma
111 Okunma
107 Okunma
107 Okunma
106 Okunma
105 Okunma
105 Okunma
104 Okunma
104 Okunma
SON YORUMLANANLAR
YUKARI YUKARI